İş Sözleşmesi Feshi Hakkı

İş Sözleşmesi Feshi Hakkı

İşçinin haklı nedenler ile iş sözleşmesini derhal feshi hakkı bulunmaktadır.

İş sözleşmesi; İşçinin belirli ya da belirsiz bir zamanda iş görmeyi ve iş sahibinin de ona ücret vermeyi üstlendiği bir sözleşmedir. Tanımdan da anlaşılacağı üzere iş sözleşmeleri her iki tarafı yükümlülük altına sokan sözleşme türlerindendir. 4857 sayılı kanunun 24.maddesine istinaden; İş sözleşmesini imzalamış olan işçiler bazı şartların oluşması durumunda imzalamış oldukları iş sözleşmesini tek taraflı fesih etme hakkı bulunmaktadır.

İşçilerimiz tarafından imzalanmış olan iş sözleşmesi, ister belirli süreli olsun veya belirsiz süreli olsun 4857 sayılı kanunda 24.maddesinde belirtilmiş olan durumların oluşmasında iş sözleşmesine ait süre bitiminden önce ve bildirim süresini beklemeksizin iş sözleşmesini tek taraflı olarak feshedebilir. Şimdi bu durumların ne olduğunu inceleyelim.

A) Sağlık Sebepleri sebebi ile derhal Fesih:

Aşağıda sayılan durumlardan herhangi birinin gerçekleşmesi durumunda işçi iş sözleşmesini tek taraflı olarak feshedebilir.

1) İş sözleşmesinin konusu olan işin yapılması işin niteliğinden doğan bir sebeple işçinin sağlığı veya yaşayışı için tehlikeli olursa.

2) İşçinin sürekli olarak yakından ve doğrudan buluşup görüştüğü işveren yahut başka bir işçi bulaşıcı veya işçinin işi ile bağdaşmayan bir hastalığa tutulursa.

B) Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri sebebi ile derhal fesih:

1) İşveren iş sözleşmesi yapıldığı sırada bu sözleşmenin esaslı noktalarından biri hakkında yanlış vasıflar veya şartlar göstermek yahut gerçeğe uygun olmayan bilgiler vermek veya sözler söylemek suretiyle işçiyi yanıltırsa.
2) İşveren işçinin veya ailesi üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak şekilde sözler söyler, davranışlarda bulunursa veya işçiye cinsel tacizde bulunursa.
3) İşveren işçiye veya ailesi üyelerinden birine karşı sataşmada bulunur veya gözdağı verirse yahut işçiyi veya ailesi üyelerinden birini kanuna karşı davranışa özendirir, kışkırtır, sürükler, yahut işçiye ve ailesi üyelerinden birine karşı hapsi gerektiren bir suç işlerse yahut işçi hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ağır isnat veya ithamlarda bulunursa.
4) İşçinin diğer bir işçi veya üçüncü kişiler tarafından işyerinde cinsel tacize uğraması ve bu durumu işverene bildirmesine rağmen gerekli önlemler alınmazsa.
5) İşveren tarafından işçinin ücreti kanun hükümleri veya sözleşme şartlarına uygun olarak hesap edilmez veya ödenmezse,
6) Ücretin parça başına veya iş tutarı üzerinden ödenmesi kararlaştırılıp da işveren tarafından işçiye yapabileceği sayı ve tutardan az iş verildiği hallerde, aradaki ücret farkı zaman esasına göre ödenerek işçinin eksik aldığı ücret karşılanmazsa yahut çalışma şartları uygulanmazsa.

C) Zorlayıcı sebepler ile derhal fesih:

İşçinin çalıştığı işyerinde bir haftadan fazla süre ile işin durmasını gerektirecek zorlayıcı sebepler ortaya çıkarsa.
4857 sayılı kanunun 24 maddesinde gösterilen ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan hallere dayanarak işçi için tanınmış olan sözleşmeyi fesih yetkisi, 24.maddede yer alan bu çeşit davranışlarda bulunulduğunu diğer tarafın öğrendiği günden başlayarak altı iş günü geçtikten ve her halde fiilin gerçekleşmesinden itibaren bir yıl sonra kullanılamaz. Ancak işçinin olayda maddi çıkar sağlaması halinde bir yıllık süre uygulanmaz.

Bu haller sebebiyle işçi iş sözleşmesini yukarıdaki fıkrada öngörülen süre içinde feshedenlerin diğer taraftan tazminat hakları saklıdır. Ancak tazminat hakkı saklıdır derken sadece KIDEM TAZMİNAT hakkı saklı olduğunu hatırlatmak isterim. Maalesef 4857 sayılı kanunun 25. Maddesine işverenleri koruyan yasalar her zamanki gibi yapılmış olan değişiklikler ile daha güçlü hale getirenler, aynı anlayışı işçi hakları için göstermemektedirler. 4857 sayılı kanunun 24. Maddesine istinaden tek taraflı fesih hakkını kullanan işçilerimiz bilmelidirler ki; Bu fesih sebebi ile sadece KIDEM TAZMİNAT hakkınız kanunlar ile korunmuş iken, diğer hak edişleriniz maalesef kapsam dışı bırakılmıştır. Haklı nedenler ile iş sözleşmenizi fesih edilmiş olsa bile; İHBAR TAZMİNATI alınabilmesi için 4857 sayılı kanunun 17. Maddesinde yer alan süreler dâhilinde bildirimde bulunma zorunluluğunun olması ve Yargıtay kararlarında bu uygulamanın onaylanması son derece düşündürücüdür.
Saygılarımla

Orjinal Köşe Yazısına Git